Tata też rodzi się przy narodzinach dziecka
Choć nie nosi dziecka pod sercem i nie przechodzi porodu fizycznie, mężczyzna staje się ojcem w równie intensywnym procesie emocjonalnym. Dla wielu mężczyzn to moment pełen dumy i wzruszenia, ale też niepokoju, zagubienia i zmęczenia. Zderzenie wyobrażeń o ojcostwie z rzeczywistością – w której często trudno się odnaleźć – może być silnym przeżyciem.
Tymczasem o emocjach ojców mówi się rzadko. Społecznie oczekuje się, że tata będzie „silny”, „pomocny”, „ogarnięty”. A przecież on też może czuć się niepewnie.
Jakie emocje może przeżywać tata po porodzie?
– Radość i miłość – silne uczucie więzi z dzieckiem może pojawić się od razu… ale też dopiero po czasie. I to jest w porządku.
– Zaskoczenie i niedowierzanie – „To naprawdę się dzieje?” – wielu ojców potrzebuje czasu, by oswoić się z nową rzeczywistością.
– Lęk o dziecko i partnerkę – zwłaszcza jeśli poród był trudny, a partnerka dochodzi do siebie długo.
– Bezradność – przy płaczu dziecka, w obliczu trudnych emocji mamy, w nowych obowiązkach.
– Złość i frustracja – z braku snu, zmęczenia, braku wpływu na sytuację.
– Poczucie wykluczenia – szczególnie, gdy cała uwaga skupia się na mamie i dziecku.
– Poczucie winy – „Powinienem umieć pomóc”, „Nie robię wystarczająco dużo”.
Czy mężczyźni mogą mieć baby blues lub depresję?
Tak. Choć rzadziej się o tym mówi, depresja poporodowa może dotyczyć także ojców – nawet do 10% z nich. Często objawia się inaczej niż u kobiet – mniej smutkiem, a bardziej:
– drażliwością,
– izolowaniem się,
– spadkiem energii,
– trudnością w zaangażowaniu się w życie dziecka,
– nadużywaniem alkoholu lub ucieczką w pracę.
Dlatego ważne, by nie ignorować sygnałów – i zadbać także o psychiczne zdrowie taty.
Jak wspierać tatę po porodzie?
– Rozmawiajcie szczerze – o emocjach, oczekiwaniach, zmęczeniu. Bez oceniania.
– Daj przestrzeń na adaptację – nie każdy ojciec od razu „zaskoczy”. Nie musi.
– Dzielcie się opieką nad dzieckiem – nie tylko z obowiązku, ale dla budowania więzi.
– Zachęcaj, nie wykluczaj – nawet jeśli partner nie robi wszystkiego „po Twojemu”, jego obecność się liczy.
– Nie bójcie się prosić o pomoc z zewnątrz – psycholog, grupa wsparcia, rozmowa z innymi ojcami może bardzo pomóc.
Przykład z życia – emocje bez filtra
Kamil, tata 2-miesięcznej Hani: „Myślałem, że będę czuł tylko radość. A miałem dni, że chciałem po prostu wyjść i nie wracać. Bałem się, że coś zrobię źle. Rozmowa z terapeutą otworzyła mi oczy – to nie znaczyło, że jestem złym ojcem. Po prostu byłem zmęczony i przytłoczony.”
Dlaczego to takie ważne?
Bo dobry ojciec to nie ten, który nie czuje, tylko ten, który potrafi o tym mówić i szuka wsparcia. Emocje taty wpływają na relację z dzieckiem, partnerką i ogólną atmosferę w domu. Zadbany tata = silniejsza rodzina.
